Blog · Brif ve yöntem
Revize mi, yeni kapsam mı?
Revize, onaylanmış brifin içindeki bir işi düzeltmektir. Yeni kapsam, brifte hiç yazmayan bir işi eklemektir. İkisini ayıran şey kaç tur yapıldığı değil, isteğin brifte karşılığı olup olmadığıdır. Bu ayrım baştan yazılırsa "sınırsız revize" tartışması da biter.
İki kavram, tek soru
Bir değişiklik isteği geldiğinde sorulacak tek soru şudur: Bu, onayladığımız brifte yazıyor mu? Yazıyorsa revizedir. Yazmıyorsa yeni kapsamdır ve ayrı bir iş olarak konuşulur.
Örneklerle ayrım
| İstek | Hangisi | Neden |
|---|---|---|
| Ana sayfadaki başlığı değiştirelim | Revize | Ana sayfa brifte var. |
| Renkler markamıza uymadı | Revize | Brifteki marka tarifine uydurulur. |
| Bir de İngilizce sürüm olsun | Yeni kapsam | Brifte tek dil yazıyordu. |
| Videoya bir sahne daha çekelim | Yeni kapsam | Onaylı senaryoda yoktu; ek çekim günü gerekir. |
| Kampanyaya yeni bir kanal ekleyelim | Yeni kapsam | Onaylı planda o kanal yoktu. |
Tur saymak neden işe yaramaz?
"Üç revize hakkı" gibi sınırlar iki tarafı da yanlış davranmaya iter. Müşteri hakkını boşa harcamamak için isteklerini biriktirir; ajans her küçük düzeltmeyi bir tur sayar. Sonuçta işin kendisi değil, sayaç konuşulur.
Brifi onaylatmak ise sınırı işin başına taşır. Onaya kadar her şey değişebilir; onaydan sonra neyin değişebileceği bellidir.
Onaydan sonra geri alınamayanlar
Bazı işler üretime girdikten sonra geri alınamaz: çekilmiş bir video, basılmış bir katalog, harcanmış bir reklam bütçesi. Bu yüzden onay noktaları iş türüne göre farklıdır. Videoda senaryo, baskıda son prova, reklamda aylık plan onaylanır.
Sözleşmeye yazılacak üç cümle
- Kapsam, taraflarca onaylanan brif belgesidir.
- Onaylanan aşamaya kadar yapılan değişiklikler için tur sınırı uygulanmaz.
- Brifte yer almayan işler ayrı bir iş olarak fiyatlanır ve takvime eklenir.
Bu cümleler bir örnektir; sözleşmenizi bir hukukçuyla birlikte yazın.
Gri alanlar
Her istek tabloya bu kadar kolay oturmaz. Üç durum en çok tartışma çıkarır.
- "Beğenmedim." Brife uygun ama beğenilmeyen iş revizedir; ancak geri bildirim brife dayanmalıdır. "Hedef kitlemiz bu dili kullanmaz" işe yarar; "olmamış" yaramaz.
- Brifte yazan ama yoruma açık cümle. "Sade bir tasarım" gibi ifadeler iki tarafın farklı anlamasına izin verir. Çözüm tartışmak değil, cümleyi brifte netleştirmektir.
- Teknik zorunluluk. Onaylanan tasarım bir tarayıcıda ya da telefonda çalışmıyorsa düzeltmek revize bile değildir; işin kendisidir.
İş türüne göre onay noktaları
Onay noktası, o andan sonra geri dönmenin pahalı olduğu yerdir. Her iş türünde başka bir adımdadır.
| İş | Onaylanan şey | Sonrasında yeni kapsam olan |
|---|---|---|
| Web sitesi | Brif, ardından tasarım | Brifte olmayan sayfa ya da işlev |
| Marka kimliği | Tasarım yönü | Onaylanan yönden tamamen farklı yeni bir yön |
| Video | Senaryo ve çekim planı | Ek sahne, ek çekim günü |
| Basılı iş | Son prova | Baskıdan sonra içerik değişikliği |
| Dijital reklam | Aylık kampanya planı | Yeni kanal, yeni kampanya |
| Sosyal medya | Aylık içerik takvimi | Takvim dışı ek gönderiler |
İyi geri bildirim nasıl verilir?
- Tek elden verin. Farklı kişilerden gelen çelişen notlar, ajansı tahmine zorlar.
- Brife bağlayın. "Amaç talep toplamaktı; form ikinci ekranda kalmış" gibi.
- Sorunu söyleyin, çözümü dayatmayın. "Başlık okunmuyor" demek, "yazıyı büyütün" demekten daha çok seçenek bırakır.
- Toplu verin. Aynı iş için parça parça gelen notlar birbirini geçersiz kılar.
- Onaylayın. Düzeltilen işi yazılı onaylamak, konunun yeniden açılmasını önler.
Müşteri olarak sormanız gereken üç soru
- Revize ile yeni kapsamı nasıl ayırıyorsunuz ve bu nerede yazıyor?
- Hangi adımlarda onayım isteniyor, onaydan sonra neler değişemez?
- Yeni kapsam çıkarsa fiyatı ve takvimi bana nasıl bildiriyorsunuz?
Bu üç soruya yazılı cevap veremeyen bir ajansla tur sayısını konuşmanın anlamı yoktur.
Tek Brif'te nasıl yapıyoruz?
Onayınıza kadar tur saymayız. Onayladığınız iş üretime girdikten sonra gelen yeni isteği ayrı iş olarak konuşuruz. Revize ile yeni kapsamı nasıl ayırdığımız yöntem sayfasında yazar.
Sık sorulanlar
Sınırsız revize gerçekçi mi?
Onaya kadar evet. Onaydan sonra, özellikle çekim, baskı ve yayınlanmış reklamda, her yeni istek zaman ve para demektir; bunu baştan yazmak iki tarafı da korur.
Yeni kapsam nasıl fiyatlanır?
Ayrı bir iş olarak. Kapsamı ve fiyatı yazılı gelir; onaylamadan takvime eklenmez.
Revizeyi kim onaylar?
Brifi onaylayan kişi. Onay yetkisi birden çok kişideyse, bunların kim olduğu brifte yazmalıdır.
Bunu sizin için yapalım.